Porada prawna on-line

Artykuły

» Jak prawnie są chronione ...

NAJNOWSZE ARTYKUŁY

pierogi

Jak prawnie są chronione regionalne produkty żywnościowe?

10.08.2016

Regionalne produkty żywnościowe to część bogactwa kulturowego, o wielkim znaczeniu dla dziedzictwa regionu i kraju. Ich ochrona stanowi istotny element unijnej polityki rolnej. Instytucje UE stosują szeroką gamę środków ochrony regionalnych produktów spożywczych. Polskie przedsiębiorstwa produkujące wysokiej jakości żywność regionalną mogą ubiegać się o rejestrację produktu w ramach programów: Chroniona Nazwa Pochodzenia, Chronione Oznaczenie Geograficzne oraz Gwarantowana Tradycyjna Specjalność, uzyskując w ten sposób ochronę na podstawie postanowień rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1151/2012 z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie systemów jakości produktów rolnych i środków spożywczych.

Dlaczego chroni się regionalne produkty?

Chcesz zakosztować Śląskiego nieba, Spytkowskiej gęsi nadziewanej naleśnikami, Kulebiaka generałowej Kickiej, Pierogów nowodworskich czy Niedźwiedzia chłopskiego? A może wolisz spróbować wybornych regionalnych trunków wytwarzanych tradycyjnymi metodami, przy których biesiadowali nasi przodkowie? Oferta jest bogata: piwo nakielskie ciemne i jasne, nalewka z kwiatów głogu, nalewka poziomkowa leśna z Kraśnika, nalewka z płatków róży, Witaminy Eremity czy niezrównane miody pitne w wielu odsłonach, a dla bardziej zachowawczych smakoszy herbatka z ziołowych wianków oraz kawa zbożowa z jęczmienia… A to zaledwie kilka przykładów!

Przepyszna fuzja aromatów, tradycyjne metody wytwarzania, a przede wszystkim unikatowy smak, który zachwyci nawet najbardziej wymagających smakoszy – to wszystko sprawia, że na listę regionalnych produktów chronionych prowadzoną przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi trafiło już 1552 produktów! W statystykach przoduje województwo podkarpackie – 209 produktów, doganiane przez województwa pomorskie i małopolskie – 174 produkty, natomiast najmniej regionalnych receptur zarejestrowano w województwie zachodniopomorskim.

Jak złożyć wniosek o wpis na listę produktów chronionych?

Wniosek o wpisanie produktu na listę Chronionych Nazw Pochodzenia, Chronionych Oznaczeń Geograficznych oraz Gwarantowanych Tradycyjnych Specjalności może złożyć wyłącznie grupa osób uczestniczących w produkcji bądź pracujących z produktem. W szczególnych przypadkach, o których mówi rozporządzenie, można przyjąć, że grupą jest osoba fizyczna. Wniosek o uwzględnienie produktu w jednym z rejestrów należy złożyć w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Do wniosku o wpis na listę regionalnych produktów chronionych dołącza się tzw. specyfikację produktu, która pozwala stwierdzić czy sposób wytworzenia produktu jest zgodny z wymogami – co stanowi warunek zakwalifikowania. Dobrze przygotowana specyfikacja produktu musi uwzględnić między innymi: nazwę produktu, dokładne określenie obszaru geograficznego, na którym występuje wraz z dowodami, opis metody otrzymywania, etapy wytwarzania, informacje dotyczące pakowania, etykietowania i przechowywania produktu, szczególne właściwości występujące ze względu na region geograficzny, właściwości organoleptyczne, chemiczne, fizyczne i mikrobiologiczne oraz struktury i organy kontroli.

Inne formy ochrony: Lista Produktów Tradycyjnych

Ustawa o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych nakazuje również stworzenie Listy Produktów Tradycyjnych. Na listę wpisywane są produkty o tradycyjnych metodach wytwarzania. Co ważne, okres wykorzystywania danej metody musi wynosić nie mniej niż 25 lat. Na liście umieszcza się potrawy, produkty i surowce spożywcze, które są elementem dziedzictwa kulturowego danego obszaru, stanowią element tożsamości regionu, a ich unikalne walory smakowe i właściwości wynikają z wyjątkowych metod obróbki, ugruntowanych długą tradycją historyczną.

Co daje wpis do rejestru regionalnych produktów chronionych?

Produkty zarejestrowane w ramach Chronionych Nazw Pochodzenia, Chronionych Oznaczeń Geograficznych oraz Gwarantowanych Tradycyjnych Specjalności podlegają ochronie przed wykorzystaniem nazw w celach komercyjnych dla produktów niezarejestrowanych. Ochrona ta obejmuje wszystkie pośrednie i bezpośrednie wykorzystywanie produktów. Jest to szczególnie istotne w przypadku, kiedy na rynku występują podobne produkty, których jakość znacznie odbiega od zarejestrowanych i mogłyby naruszyć prestiż chronionej nazwy. Rejestracja chroni także przed zawoalowanymi formami bezprawnego użycia nazwy i skojarzenia produktu z zarejestrowanym, dzięki wykorzystaniu sformułowań jak: „rodzaju”, „w stylu”, „produkowane jak w”, „podobne”, „imitacja” bądź tłumaczeniu nazw – stanowiąc skuteczną broń do walki z aluzją, imitacją i zawłaszczeniem. Nierzadko nieuczciwe przedsiębiorstwa starają się imitować podstawowe cechy produktu, opakowań, etykiet, znaki szczególne, szatę graficzną czy layout materiałów reklamowych. Zarejestrowanie produktu chroni przed wszystkimi nadużyciami tego typu.

Ochrona produktów regionalnych, a także liczne formy wsparcia finansowego oferowane przedsiębiorcom stwarzają preferencyjne warunki ochrony dziedzictwa kulturowego regionów i stanowią istotny element polityki unijnej. Pozwalają również na rozwój agroturystyki i zachęcają do utrzymania unikalnych tradycji wytwarzania, charakterystycznych dla danego kraju. Kwestie formalne związane z zarejestrowaniem produktu mogą wydawać się skomplikowane, warto w takim wypadku skorzystać z porad oferowanych przez specjalistów – prawnicy z JakPrawnie.pl chętnie pomogą rozwiać wszelkie wątpliwości.

 

MASZ PYTANIE?